» Korpus Tekstów i Korespondencji Jana Dantyszka
Copyright © Pracownia Edytorstwa Źródeł i Humanistyki Cyfrowej AL UW

Wszelkie prawa zastrzeżone. Zabrania się kopiowania, redystrybucji, publikowania, rozpowszechniania, udostępniania czy wykorzystywania w inny sposób całości lub części danych zawartych na stronie Pracowni bez pisemnej zgody właściciela praw.

List #3003

Andrzej ZEBRZYDOWSKI do Ioannes DANTISCUS, Tiedemann GIESE & Stanisław KOSTKA
Subkowy, 1546-10-21
            odebrano Heilsberg (Lidzbark), [1546], end of October

Rękopiśmienne podstawy źródłowe:
1czystopis język: łacina, autograf, BCz, 247, s. 415-418
2kopia język: łacina, XVI w., AAWO, AB, D. 97, k. 131r-v
3kopia język: łacina, XVI w., APG, 300, 53, 269, s. 137
4kopia język: łacina, XVI w., BJ, 65, s. 65-66

Pomocnicze podstawy źródłowe:
1regest język: polski, XX w., B. PAU-PAN, 8250 (TK 12), k. 332, 327

Publikacje:
1AZK Nr 78, 79b, s. 35-38 (in extenso, No. 78 on the basis of copy BJ 65; No. 79b on the basis of fair copy )

 

Tekst + aparat krytyczny + komentarz Zwykły tekst Tekst + komentarz Tekst + aparat krytyczny

 

BCz, 247, p. 418

Reverendissimis in Christo Patribus et Magnifico Domino, dominis Ioannes Dantiscus (Johannes von Höfen, Ioannes de Curiis, Jan Dantyszek, Hans Flachsbinder) (*1485 – †1548), eminent diplomat and humanist in the service of the Jagiellons, neo-Latin poet; 1530-1537 Bishop of Kulm; 1537-1548 Bishop of ErmlandIoanni VarmiensiIoannes Dantiscus (Johannes von Höfen, Ioannes de Curiis, Jan Dantyszek, Hans Flachsbinder) (*1485 – †1548), eminent diplomat and humanist in the service of the Jagiellons, neo-Latin poet; 1530-1537 Bishop of Kulm; 1537-1548 Bishop of Ermland et Tiedemann Giese (Tidemannus Gisius) (*1480 – †1550), ennobled by King Sigismund I in 1519; 1504–1538 Canon of Ermland (Warmia); 1516–1527 and 1533–1537 Judicial Vicar and Vicar General of Ermland; 1523–1538 Custos of Ermland; 1537–1549 Bishop of Kulm (Chełmno); 1549–1550 Bishop of Ermland (BORAWSKA 1984)Tidemanno CulemensiTiedemann Giese (Tidemannus Gisius) (*1480 – †1550), ennobled by King Sigismund I in 1519; 1504–1538 Canon of Ermland (Warmia); 1516–1527 and 1533–1537 Judicial Vicar and Vicar General of Ermland; 1523–1538 Custos of Ermland; 1537–1549 Bishop of Kulm (Chełmno); 1549–1550 Bishop of Ermland (BORAWSKA 1984) episcopis, Stanisław Kostka (*1487 – †1555), leader of the so-called nobles’ party, active in Royal Prussia from 1536, and opponent of most members of the Council of Royal Prussia, who sought to preserve the province’s autonomy and a balance of power in its governance. Tensions between Kostka, Prussian Treasurer, and the Council had been growing since the Diet in Graudenz (Grudziądz) in 1533. Sent there as the King’s deputy, Kostka, contrary to custom, took part in the proceedings, prompting the Council to suspend the meeting. He accused its members of hostility towards the Poles and appealed to the royal court. In the absence of Mauritius Ferber, Bishop of Ermland, the Diet was chaired by Dantiscus, and the incident seriously damaged his later relations with Kostka; 1531–1555 Treasurer of the Prussian lands and of Marienburg (Malbork); 1544–1545 Castellan of Elbing (Elbląg); 1545–1546 Castellan of Kulm (Chełmno); 1546–1549 Vice-Voivode of Kulm; 1546–1551 Voivode of Pomerania; 1551–1555 Voivode of Kulm (PSB 14, p. 356; Urzędnicy 5/2, p. 216; MAŁŁEK 1976, p. 119-123)Stanislao Costka a StangenbergStanisław Kostka (*1487 – †1555), leader of the so-called nobles’ party, active in Royal Prussia from 1536, and opponent of most members of the Council of Royal Prussia, who sought to preserve the province’s autonomy and a balance of power in its governance. Tensions between Kostka, Prussian Treasurer, and the Council had been growing since the Diet in Graudenz (Grudziądz) in 1533. Sent there as the King’s deputy, Kostka, contrary to custom, took part in the proceedings, prompting the Council to suspend the meeting. He accused its members of hostility towards the Poles and appealed to the royal court. In the absence of Mauritius Ferber, Bishop of Ermland, the Diet was chaired by Dantiscus, and the incident seriously damaged his later relations with Kostka; 1531–1555 Treasurer of the Prussian lands and of Marienburg (Malbork); 1544–1545 Castellan of Elbing (Elbląg); 1545–1546 Castellan of Kulm (Chełmno); 1546–1549 Vice-Voivode of Kulm; 1546–1551 Voivode of Pomerania; 1551–1555 Voivode of Kulm (PSB 14, p. 356; Urzędnicy 5/2, p. 216; MAŁŁEK 1976, p. 119-123) palatino PomeraniaPomeraniaePomerania, dominis amims 2 cis,
ms 1 [...] paper damaged
cisms 2 cis,
ms 1 [...] paper damaged
carissimis et ms 2 honoran(dis),
ms 1 [...] paper damaged
honoran(dis) or honoran(dissimis)honoran(dis)honoran(dis) or honoran(dissimis)ms 2 honoran(dis),
ms 1 [...] paper damaged

BCz, 247, p. 415

Reverendissimi in Christo Patres et Magnifice Domini, domini amici in Domino carissimi ac honoran(di) or honoran(dissimi)honoran(di)honoran(di) or honoran(dissimi).

Salutem et mutuam benevolentiam.

Quid egerim et qua ratione sim usus in hac apud Carthusian convent in Kartuzy CarthusienseCarthusian convent in Kartuzy et Cistercian convent in Żarnowiec Zarnoviense monasteriumCistercian convent in Żarnowiec institutione, Dominationes Vestrae ex me per litteras requirunt. Ego vero, etsi videam, non me teneri ullius facti mei ratione reddenda cuiquam alteri, praeterquam Deo Optimo et serenissimo Sigismund I Jagiellon (Zygmunt I) (*1467 – †1548), King of Poland and Grand Duke of Lithuania (1506-1548); Duke of Głogów (Glogau) (1499-1506), Duke of Opava (1501-1506), Governor of Silesia (1504-1506); son of King Kazimierz IV Jagiellon and Elisabeth of AustriaprincipiSigismund I Jagiellon (Zygmunt I) (*1467 – †1548), King of Poland and Grand Duke of Lithuania (1506-1548); Duke of Głogów (Glogau) (1499-1506), Duke of Opava (1501-1506), Governor of Silesia (1504-1506); son of King Kazimierz IV Jagiellon and Elisabeth of Austria nostro communi, ubi id ex me flagitaverit, tamen quia natura sum benevolus atque tractabilis, et cupio res gestas meas omnibus esse, quoad fieri potest, conspicuas, haec Dominationibus Vestris pro mutua amicitiae conservatione significo.

Pastorem me Dominus constituit concrediditque ovile suum, quemadmodum et Reverendissimis Dominationibus Vestris, in quo ita quemlibet nostrum iussit esse sollicitum, ut suo quisque non alieno gregi prospiciat, et eius tantummodo curam gerat, cuius rationem est redditurus. Itaque cum repperissem, in hac ovilis mei parte religionem ita collapsam, ut sine lacrimis narrari non possit, officio meo ep(iscopal)i or ep(iscop)iep(iscopal)iep(iscopal)i or ep(iscop)i sum functus, religionem iam collapsam erigere sum aggressus. Accessit ad officium hoc serenissimi Sigismund I Jagiellon (Zygmunt I) (*1467 – †1548), King of Poland and Grand Duke of Lithuania (1506-1548); Duke of Głogów (Glogau) (1499-1506), Duke of Opava (1501-1506), Governor of Silesia (1504-1506); son of King Kazimierz IV Jagiellon and Elisabeth of AustriaregisSigismund I Jagiellon (Zygmunt I) (*1467 – †1548), King of Poland and Grand Duke of Lithuania (1506-1548); Duke of Głogów (Glogau) (1499-1506), Duke of Opava (1501-1506), Governor of Silesia (1504-1506); son of King Kazimierz IV Jagiellon and Elisabeth of Austria nostri, supremi omnium in dominiis suis ecclesiarum patroni, mandatum, lms 2 itteris,
ms 1 [...] paper damaged
itterisms 2 itteris,
ms 1 [...] paper damaged
apertis atque patentibus, quo serio episcopis Vladislaviensibus iniungitur, ut his monasteriis recte et tempori prospiciant, ne in aliquid mali eorum negligentia relabantur. Quod quidem mandatum est etiamnum apostolica auctoritate confirmatum.

His ego rebus fretus, ita egi in monasteriis: Procuratores quosdam priBCz, 247, p. 416mum, qui nescio, cuius erant iurisdictione constituti, officio movi. Compereram enim, hinc possessiones monasteriorum esse distractas, argenti vim non parvam ex templis elatam, in monasterium debita maxima invecta. In quorum loca ex meis quosdam sublegi ecclesiisque illis servire iussi, neque ipse, ut ad Dominationes Vestras est allatum, occupavi, sed ne quisquam deinceps occupet, viam praeclusi, neque spoliatorem, ut isti asserunt, egi, sed ita cavi, ne quis sit, qui spoliare possit. Deinde, quia vidi ob personarum regularium defectum cultum divinum non potuisse exacte persolvi, addidi meos sacerdotes, qui illos in habendis contionibus et sacramentis ministrandis iuvent, quae duo illic prorsus cum magno totius populi dolore intermissa fuerunt. Qui(nimo) enim fieri potuit, ut tres fratres (tres enim ego, non decem KartuzyCarthusiisKartuzy repperi) horumque unus fere decrepitus, haec officia in tam variis locis obire potuerint? Secutus sum in his rebus consilium primum Włocławek Chapter canonicorum ecclesiae meaeWłocławek Chapter , deinde illarum ecclesiarum commodum, meum vero ita prorsus neglexi, ut ultra ea, quae in itineribus tams 2 m,
ms 1 [...] hidden by binding
mms 2 m,
ms 1 [...] hidden by binding
magnims 2 s con,
ms 1 [...] paper damaged
s conms 2 s con,
ms 1 [...] paper damaged
sumpsi, meis etiam nunc eos impensis sustineams 2 m,
ms 1 [...] hidden by binding
mms 2 m,
ms 1 [...] hidden by binding
. Hic sms 2 i alicu,
ms 1 [...] paper damaged
i alicums 2 i alicu,
ms 1 [...] paper damaged
i iniurius sum visus, poterit me loco et tempore suo conms 2 veni,
ms 1 [...] paper damaged
venims 2 veni,
ms 1 [...] paper damaged
re. Dominationes Vestrae nihil me hic officio meo egressms 2 um,
ms 1 [...] hidden by binding
umms 2 um,
ms 1 [...] hidden by binding
fuisse credant.

Quarum me amori diligenter commendo.

Andrzej Zebrzydowski (*1496 – †1560), pupil and householder of Erasmus of Rotterdam; 1530(?) dean at the collegiate chapter in Łęczyca; 1530 Cracow canon; 1531 - Płock; 1532 scholastic at the collegiate chapter in Warsaw; 1538 Poznań canon; 1543 bishop of Kamieniec; 1545 - Chełm; 1546 - Włocławek; 1551 - Cracow; chaplain of queen Bona Sforza; 1543 royal envoy to Roman King Ferdinand von Habsburg; 1549 - to Queen of Hungary Isabela Zápolya (Wy, 272)Andreas ZebrzidowskiAndrzej Zebrzydowski (*1496 – †1560), pupil and householder of Erasmus of Rotterdam; 1530(?) dean at the collegiate chapter in Łęczyca; 1530 Cracow canon; 1531 - Płock; 1532 scholastic at the collegiate chapter in Warsaw; 1538 Poznań canon; 1543 bishop of Kamieniec; 1545 - Chełm; 1546 - Włocławek; 1551 - Cracow; chaplain of queen Bona Sforza; 1543 royal envoy to Roman King Ferdinand von Habsburg; 1549 - to Queen of Hungary Isabela Zápolya (Wy, 272) de Więcbork (Vandsburg), town in northwestern Poland, 59 km NW of BydgoszczWienczborkWięcbork (Vandsburg), town in northwestern Poland, 59 km NW of Bydgoszcz Dei gratia episcopus Vladislaviensis et PomeraniaPomeraniaePomerania